ANG PAGGUHO NG KWENTO: Mga Sindikato sa POGO, Lantarang Gumagamit ng Pilipinas; Mayor Alice Guo, Tila Nagsisilbing ‘Front’ Lamang — Sen. Gatchalian

Ang mga pader ng Bamban, Tarlac, ay tila may inilalabas na mabibigat na sikreto. Ang inaasahang paglilinis ng pangalan ni Mayor Alice Guo matapos ang unang serye ng pagdinig sa Senado ay hindi lamang nabigo, bagkus ay lalong nagpalubha sa kanyang kalagayan. Sa isang panayam kamakailan, lantaran at walang takot na isiniwalat ni Senador Sherwin Gatchalian ang mga impormasyon na nagpapatunay na ang isyu ng POGO, partikular sa Bamban, ay malalim na naka-ugat sa organisadong krimen, na nagpapahiwatig ng isang ‘total breakdown and failure of regulation’ sa bansa.

Ayon sa Senador, ang katotohanan ay lumalabas na hindi sa bibig ni Mayor Guo, kundi mula sa puspusang imbestigasyon ng Senado at ng mga ahensya ng gobyerno. Ang mga operasyon ng POGO sa Bamban, na nagkakahalaga ng P6.1 bilyon, ay pinapatakbo ng mga criminal syndicates—mga pugante na may warrant of arrest sa ibang bansa at may hawak na malaking pera. Ang bansag na “criminal syndicate” ay hindi na lamang hinala kundi isang katotohanang lumalabas sa gitna ng imbestigasyon, na nagpapatunay na ang mga POGO hubs na ito ay nagiging pugad ng iligal na aktibidad.

Ang Madilim na Modus Operandi: Human Trafficking at Scamming

Isa sa pinakamabigat na paratang na ibinunyag ni Senador Gatchalian ay ang paggamit ng POGO hub para sa human trafficking at malawakang scamming. Inilarawan niya ang modus operandi: Ang mga POGO, kahit ang may lisensya mula sa PAGCOR, ay ginagamit ang kanilang legal na papeles upang akitin ang mga dayuhang manggagawa mula sa China, Vietnam, at iba pang bansa.

Sa pangako ng matataas na suweldo at lehitimong trabaho (tulad ng online gaming o casino), dinadala ang mga indibidwal sa Pilipinas, at pagdating sa lokasyon tulad ng Bamban, kinukulong na sila. Ang pasaporte ay kinukumpiska upang hindi sila makatakas. Dahil wala silang kamag-anak o kontak sa Pilipinas, nagiging bihag sila, napipilitang magtrabaho sa mga scamming operation—mula sa love scams hanggang sa crypto scams. Ang mga biktima mismo ay ginagamit upang linlangin ang kanilang kapwa nasyonal.

“Ang nakita naming normal na modus operandi ng mga POGO ay umaakit sila ng mga trabahador galing sa ibang bansa para pwede nilang ikulong dito sa Pilipinas,” mariing pahayag ng Senador [06:12]. Ipinunto niya na ang pagpilit sa mga biktima na magtrabaho sa scamming sa halip na sa inasahang gaming company ay pasok sa kategorya ng human trafficking. Ang POGO ay hindi na lamang tungkol sa offshore gaming; ito ay isang operasyon ng malaking panloloko at pang-aabuso sa tao.

Ang P6.1 Bilyong Tanong: Pera at Imbentong Kwento

Ang pangunahing karakter sa kontrobersiyang ito, si Mayor Alice Guo, ay patuloy na nakakaranas ng matinding pagdududa. Ang kanyang kwento ng pagiging “simpleng tao” na lumaki sa bukid at nag-aral sa home school ay hindi nagtutugma sa kanyang lumabas na yaman.

“Malayong sinasabi niyang simpleng tao siya, pero ‘yung kanyang lifestyle, ang layo,” sabi ni Gatchalian [29:35]. Ang mga dokumento ay nagpapakita na si Mayor Guo ay may nakarehistrong 16 na sasakyan, isang helikopter na binebenta, at isang lifestyle na punung-puno ng mamahaling gamit: designer bags, designer clothes, at mga relong rose gold o yellow gold Rolex na lantaran niyang ipinapakita sa social media.

Ngunit ang mas nagpapalala ng sitwasyon ay ang kawalan ng malinaw na pinagmulan ng kayamanan. Sa imbestigasyon ng Senado, lumabas na ang 15 kumpanya ni Guo ay may maliit na kita o nalulugi pa, at wala ni isa ang nagbigay ng malaking dibidendo upang suportahan ang kanyang net worth na humigit-kumulang P100 milyon hanggang P250 milyon. Ang pag-aanalisa ng Senador ay tumuturo sa labas ng bansa o sa mga ilegal na pinagmumulan, tulad ng money laundering.

Ang pagtatayo ng P6.1 bilyong POGO hub sa Bamban, na ginawa ng Bau Fo Land—kumpanyang siya ang presidente at ang nag-apply ng building permit—ay nagpapakita ng malinaw na koneksyon sa sindikato. Sa katunayan, ang mga incorporator ng Bau Fo Land ay kinabibilangan ng mga indibidwal na may kaso, kabilang ang mga pugante at convicted money launderers. Ang isang taong nag-uugnay sa mga negosyo ng pamilya Guo at sa mga POGO company ay si Nancy Gamo, na tila nagsilbing common denominator sa mga transaksyon [38:03].

Ang teorya ni Gatchalian ay ang POGO hub ay ginamit upang “linisin” ang maduduming salapi. Ang mga sindikato ay hindi maaaring humiram sa bangko para magtayo ng POGO, kaya’t kumuha sila ng mga money launderer na nagpasok ng bilyun-bilyong piso. Dahil ang pera ay pumasok nang hindi dumaan sa normal na local business channels, talagang napakahusay ng pagtatago nito, isang senyales na money laundering ang naganap.

Ang Defective na Birth Certificate: Pagsisinungaling sa Apat na Beses

Higit pa sa isyu ng POGO, ang imbestigasyon ay humantong sa pinaka-ugat ng pagkatao ni Mayor Guo: ang kanyang pagkamamamayang Pilipino. Ang late registration ng kanyang birth certificate ay idineklara na “defective” at “invalid” dahil sa kakulangan ng mga kinakailangang supporting documents na hinihingi ng Philippine Statistics Authority (PSA) [50:00].

Ang ama ni Mayor Guo, na siyang nag-apply para sa late registration, ay sinadya umanong magbigay ng maling impormasyon nang apat na beses:

Maling pangalan (ang totoong pangalan ay Guo Jian Zhong).

Maling nasyonalidad (isinulat na Pilipino imbes na Chinese).

Maling date of marriage (walang marriage certificate).

Ang intensyon ay bigyan si Alice at ang kanyang mga kapatid ng Filipino citizenship [46:49].

Ayon sa Senador, ito ay hindi simpleng clerical error kundi sinadyang paglabag sa batas upang bigyan ng legal na pagkakakilanlan si Alice Guo. Ito ay sapat na basehan upang kuwestiyunin ang kanyang karapatan na manungkulan sa isang mataas na posisyon sa gobyerno.

Ang kwento ni Guo tungkol sa isang ina na housemaid na nawawala ay tiningnan ni Gatchalian bilang isang PR trap—isang pagkuha ng awa o simpatya sa tao [45:01]. Ngunit sa kanyang sariling imbestigasyon, may lumabas na impormasyon na ang biological mother ni Alice Guo ay isang Chinese na nagngangalang Wen Lin [47:47]. Kung Chinese ang ama at ina, malinaw na Chinese si Alice Guo, na nagpapalakas sa duda kung paano siya nagkaroon ng Filipino citizenship at nakapag-angat sa isang matinding posisyon.

Ang Regulatory Capture at ang Panawagan na I-Ban ang POGO

Ang lahat ng problemang ito ay nagpapakita ng malaking kakulangan sa regulasyon ng bansa. “Total breakdown and failure of regulation,” ang paglalarawan ni Senador Gatchalian sa sistema ng PAGCOR. Ang conflict of interest ng PAGCOR, kung saan sila ang nagre-regulate at kumikita sa POGO, ay nagiging dahilan upang “pumikit mata” sila sa mga iregularidad [09:28].

Isang halimbawa ng kapalpakan ng regulasyon ay ang pagpapahintulot na mag-operate ang Hong Sheng POGO kahit pa ang presidente nito ay isang simpleng market vendor—isang malinaw na red flag na hindi pinansin [10:00]. Ang mga sindikato ay nagiging matapang dahil alam nila na madali silang makakalusot sa Pilipinas, at sa laki ng pera, kaya nilang manuhol at kumuha ng proteksyon sa mga enforcement agencies.

Dahil sa mga nakita niyang malawakang krimen, muling iginiit ni Senador Gatchalian ang kanyang panawagan na tuluyan nang i-ban ang POGO sa Pilipinas. Ang kanyang panukala ay isasagawa sa pamamagitan ng pag-repeal sa batas na nagbigay ng legal na basehan sa POGO (ang taxation law), na magpapawalang-bisa sa kanilang legalidad.

Ang POGO, sa hinuha ng Senador, ay nagdadala lamang ng problema at krimen. “Walang mawawala sa atin [kung ibaban ang POGO],” sabi ni Gatchalian [55:41]. “’Yung kita na ‘yun galing ‘yun sa maduduming paraan. Galing sa krimen. Winawasak ‘yung ating peace and order.”

Ang mga bagong rebelasyon na ito ay naglalagay sa gobyerno sa isang kritikal na sangandaan. Ang isyu ay hindi na lamang tungkol sa isang alkalde; ito ay isang pambansang usapin ng seguridad, soberanya, at ang pakikipaglaban sa transnational crime na lantarang ginagamit ang Pilipinas bilang basehan ng kanilang operasyon. Kailangang kumilos ang gobyerno at tuldukan na ang POGO, bago pa tuluyang sirain ng mga sindikato ang peace and order at ang integridad ng bansa.

Full video: