NAUUPOS NA KANDILA: Ang Nakabibinging Pagbagsak ng Komedyanteng si Dagul—Mula Rurok ng Kasikatan, Ngayo’y Hirap Maglakad at Umaasa sa P12K na Sahod

Sa mundo ng showbiz, may mga kuwentong nagsisimula sa tawa, nagpapatuloy sa tagumpay, ngunit nagtatapos sa isang mapait na aral ng buhay. Walang sinuman ang nag-akala na ang isang beteranong komedyante na si Romy Pastrana, na mas kilala sa bansag na Dagul, ay ngayon humaharap sa isang napakatinding pagsubok—isang pagsubok na nagdulot ng matinding kalungkutan sa sambayanan. Si Dagul, ang little people na nagbigay-liwanag sa telebisyon sa loob ng maraming taon, ay tila isa na ngayong nauupos na kandila na unti-unting lumalamlam ang ningas.

Ang pag-amin ni Dagul tungkol sa kanyang kalagayan ay tumagos sa puso ng publiko. Ang dating masiglang presensiya niya sa entablado at telebisyon ay napalitan ng isang mapanglaw na imahe ng isang taong hirap na maglakad nang mag-isa. Sa katunayan, kinakailangan pa siyang gamitan ng wheelchair o di kaya’y buhatin ng kanyang anak para makarating sa kanyang pinagtatrabahuhan, ang barangay command center sa Rodriguez, Rizal. Ang kalagayang ito ay nagbigay ng isang mapait na konklusyon sa kanyang sarili: “Out

$$of$$

balance talaga. Kumbaga sa kandila parang nauupos na”.

Ang mga salitang iyon ay hindi lamang simpleng paglalarawan sa kanyang pisikal na estado; ito ay isang malalim na pagpapahayag ng kanyang emosyonal at pinansiyal na pagbagsak. Ang bigat ng kanyang katawan ay tila hindi na kayang suportahan ng kanyang mga binti. Ang dating lakas na ginagamit niya sa pagpapatawa ay ngayon nauubos na sa simpleng pagkilos. Ang mga tawa at palakpak na dati niyang inaani ay napalitan ng tahimik na pakikibaka at pananawagan para sa unawa at tulong.

Ang Mapait na Realidad ng “Weder-Weder” na Showbiz

Hindi lingid sa kaalaman ng marami na ang buhay sa showbiz ay tila gulong—minsan nasa itaas, minsan naman ay nasa ibaba. Ito mismo ang katotohanang kinailangan harapin ni Dagul. Mula sa rurok ng kasikatan, kung saan malaki ang kinikita niya at nakapagpundar pa siya ng bahay para sa kanyang pamilya, ngayon ay nagkukumahog siya upang tustusan ang kanilang pangangailangan.

Inamin ni Dagul na matapos siyang hindi palarin sa kanyang pagtakbo bilang konsehal, ang mga raket sa showbiz ay tila tuluyang naglaho. Hindi na siya nakukuha para sa mga proyekto. “Walang kumukuha kaya ano lang muna, raket-raket… sabi ko sikat ka naman noon, lumubog ka ngayon. Ang showbiz, weder-weder lang,” ang kanyang makabagbag-damdaming pag-amin.

Ang mga katagang ito ay nagsisilbing matinding babala sa lahat ng umaasa sa ningning ng industriya—na ang kasikatan ay madaling kumupas at ang kasiguraduhan ay isang ilusyon. Ang kanyang P12,000 na buwanang sahod bilang empleyado ng barangay ay isang malaking agwat mula sa dati niyang rate bilang isang sikat na komedyante. Sa panahon ng matinding pagtaas ng presyo ng mga bilihin at pangangailangan, ang halagang ito ay sapat lamang para sa mga batayang gastusin, na nag-iiwan sa kanya at sa kanyang pamilya sa kalagitnaan ng matinding pangamba.

Ang Pamilya Bilang Sandigan at Inspirasyon

Sa kabila ng lahat ng pagsubok, nananatiling matatag ang pamilya ni Dagul. Ang kanyang buhay-may-asawa at pagiging ama ang tanging lakas niya upang ipagpatuloy ang laban. Ang labis na pagmamahal niya sa kanyang mga anak, lalo na sa dalawa na kasalukuyan pang nag-aaral, ang nagtulak sa kanya upang lunukin ang hiya at maghanapbuhay sa kabila ng kanyang pisikal na kalagayan.

Dagdag pa sa kanyang mga pinagdadaanan, ang bunso niyang anak na si Jkhriez ay mayroon ding dwarfism, katulad niya. Ang karagdagang responsibilidad na ito ay nagpapatunay lamang na ang pagsubok sa pamilya Pastrana ay hindi nag-iisa. Ngunit sa halip na magreklamo, ginamit ito ni Dagul upang magbigay-inspirasyon sa kanyang mga anak. Ang kanyang mensahe sa kanila ay puno ng pananampalataya at pagtitiyaga: “Sabi ko sa mga anak ko, ‘Tiis-tiis lang. Ganun talaga ang buhay, hindi ‘yung lagi tayong nasa itaas, minsan nasa ibaba,’”. Ang mga salitang ito ay hindi lamang patnubay; ito ay isang testamento sa kanyang pagkatao—isang taong sanay sa hirap, handang yumuko ngunit hindi susuko.

Bago siya makilala sa Maynila, si Dagul ay lumaki sa Bacolod, nagtrabaho sa isang kumpanya ng asukal, at kalaunan ay nagtayo ng sarili niyang negosyo sa buy and sell ng mga dry goods. Ang karanasang ito sa pagkayod at pagpupunyagi ang nagbigay sa kanya ng matibay na pundasyon para harapin ang kasalukuyang unos.

Ang Pagtulong at ang Hiya na Nilunok

Ang pinansiyal na problema ay lalong lumala nang dumating ang COVID-19 pandemic. Ang pandemya ang tuluyang nag-ubos ng kanyang naipon. Ang pagkawala ng mga trabaho sa showbiz ay nagpilit sa kanya na maging malikhain, kaya’t nagtayo siya ng isang maliit na sari-sari store upang makabawi at maging mapagkukunan ng panggastos ng kanyang pamilya.

Ang paghingi ng tulong, lalo na sa mga dating kasamahan sa industriya, ay isang bagay na labis na ikinahihiya ni Dagul. Ito ay isang aral sa dignidad na nais niyang panindigan. Ngunit sa puntong ito, ang pangangailangan ng kanyang pamilya ay mas matimbang kaysa sa kanyang personal na hiya. May mga pagkakataon na kailangan niyang lunukin ang kanyang pride.

Sa gitna ng kanyang kalungkutan, may mga kaibigan pa ring nananatiling tapat. Isa na rito ang kapwa komedyante na si Benjie Paras, na nakatrabaho niya sa sikat na sitcom na Kool Ka Lang noong 1998. Ang pag-asa at suporta mula sa mga tunay na kaibigan ay nagpapakita na hindi pa tuluyang nauubos ang kabutihan sa mundo, at may iilan pa ring handang tumulong nang walang pasubali.

Ang Panawagan ng Ating Kandila

Ang kuwento ni Dagul ay isang bukas na aklat ng pagpapakumbaba. Ito ay isang paalala sa lahat na ang buhay ay puno ng hindi inaasahang pagbabago. Ang kanyang pagtitiis, pagpupunyagi, at determinasyon na maging isang responsableng ama at kawani ng barangay, sa kabila ng matinding hirap sa paglakad, ay karapat-dapat pagpugayan.

Hindi ito oras para magtanong kung nasaan ang mga taong tinulungan niya noon. Hindi ito panahon para maghukom. Ito ay oras upang ipakita ang tunay na diwa ng pagkakaisa ng mga Pilipino. Ang dating naghatid ng tawa, ngayon ay humihingi ng tulong at simpatiya. Ang bawat tulong, malaki man o maliit, ay magsisilbing posporo na muling magsusindi sa ningas ng “nauupos na kandila” ng sikat na komedyante.

Sa huli, si Dagul ay hindi lamang isang artista; siya ay isang ama, isang asawa, at isang Pilipino na lumalaban para sa kanyang pamilya. Ang kanyang buhay ay isang testamento na ang katatagan ay hindi nasusukat sa taas ng tao kundi sa lalim ng kanyang pananampalataya. Sana’y maabot siya ng tulong na kanyang kailangan, upang ang kanyang kuwento ay maging isa ring inspirasyon—isang patunay na sa kabila ng pagbagsak, may pag-asa pa ring bumangon, maglakad, at muling tumawa.

Tiyak na ang kuwento ni Dagul ay magiging simula ng malawak at makabuluhang diskusyon sa mga social media platform, na muling magpapaalala sa lahat na ang bawat isa sa atin ay may pananagutan sa kapwa, lalo na sa mga taong nagbigay ng saya sa ating buhay. Ang pagiging isang nauupos na kandila ay hindi nangangahulugang katapusan, kundi isang panawagan para sa liwanag.

Full video: