Dangal ng Artista, Binarat Lang Ba? Ang Matapang na Paninindigan ni Coco Martin sa Masakit na Sinapit ng Gawad Urian Trophy ni Jiro Manio NH

Sa bawat pagkislap ng mga camera at pag-akyat ng mga artista sa entablado upang tanggapin ang kanilang mga parangal, tila isang perpektong mundo ang ating nasisilayan. Ngunit sa likod ng mga makinang na trophy at palakpakan, may mga kwentong puno ng pait, hirap, at pakikipagsapalaran. Kamakailan lamang, naging sentro ng usap-usapan sa social media ang nakapanlulumong sinapit ng isa sa pinakamahusay na aktor ng kanyang henerasyon—si Jiro Manio. Ang kanyang pagbebenta ng prestihiyosong Gawad Urian Best Actor trophy sa sikat na vlogger na si Boss Toyo ay hindi lamang nagbukas ng diskusyon tungkol sa pera, kundi tungkol sa halaga ng sining at dignidad ng isang Pilipinong artista.

Si Jiro Manio, na nakilala at minahal ng buong bansa dahil sa kanyang hindi matatawarang pagganap sa pelikulang “Magnifico,” ay itinuturing na isang “prodigy” sa industriya. Ang kanyang Gawad Urian trophy ay patunay ng kanyang pambihirang talento na kinilala ng mga kritiko. Kaya naman, laking gulat at lungkot ng publiko nang lumabas ang video sa “Pinoy Pawnstars” kung saan makikita si Jiro na tila desperadong ibenta ang kanyang parangal para sa pang-araw-araw na pangangailangan. Ang mas masakit para sa marami ay ang paraan ng pakikipag-tawaran; ang isang bagay na simbolo ng karangalan ng bansa ay tila “binarat” at kinuha sa halagang hindi man lang lumalapit sa tunay nitong halaga bilang bahagi ng kasaysayan ng pelikulang Pilipino.

Dahil sa ingay at galit na naramdaman ng mga netizen, hindi nakapagpigil ang Primetime King na si Coco Martin. Bilang isang aktor na kilala sa kanyang malasakit at pagiging tagapagtanggol ng mga maliliit sa industriya, naglabas ng matapang na pahayag si Coco. Para sa kanya, ang nangyaring transaksyon ay hindi lamang usapin ng negosyo. Ito ay isang malinaw na repleksyon ng kung paano natin pinapahalagahan—o hindi pinapahalagahan—ang mga taong nagbigay ng dangal sa ating sining.

Binigyang-diin ni Coco Martin na ang isang parangal tulad ng Gawad Urian ay hindi lamang isang materyal na bagay. Ito ay bunga ng puyat, pagod, at emosyong ibinuhos ng isang aktor sa kanyang trabaho. Ayon sa pahayag, tila nawawala na ang respeto sa sining kung ang mga ganitong simbolo ay basta-basta na lamang itatrato na parang karaniwang basura o scrap metal na maaaring tawaran sa pinakamababang presyo. Ipinahiwatig ng aktor ang kanyang matinding panghihinayang na humantong sa ganitong punto ang sitwasyon ni Jiro, lalo na’t alam ng lahat ang naging laban nito sa buhay.

Ngunit ang isyung ito ay hindi lamang nagtatapos kay Jiro at Boss Toyo. Binuksan nito ang pintuan para sa isang mas malalim na diskusyon: Nasaan ang suporta para sa mga artistang nawawala sa limelight? Ang sinapit ni Jiro ay isang masakit na paalala na ang ningning ng showbiz ay pansamantala lamang, at kapag ang isang bituin ay nagsimula nang dumanas ng mental health issues o financial crisis, tila nakakalimutan na sila ng industriyang minsang nakinabang sa kanilang galing.

Si Coco Martin ay kilala sa pagiging “resurrector” ng mga career. Sa kanyang mga nakaraang proyekto, lalo na sa “FPJ’s Ang Probinsyano,” nakita natin kung paano niya binigyan ng ikalawang pagkakataon ang mga beteranong aktor na wala nang trabaho at nawalan na ng pag-asa. Para kay Coco, ang tunay na tulong ay hindi natatapos sa pagbibigay ng pera; ito ay ang pagbabalik ng dignidad at pagkakataong makapagtrabaho muli. Maraming netizens ang umaasa na sana ay maabutan din ni Coco ng kamay si Jiro, hindi para bayaran ang trophy, kundi para gabayan ito pabalik sa mundo ng pag-arte kung saan siya nararapat.

Sa kabilang banda, umani rin ng batikos si Boss Toyo. Bagama’t iginiit ng vlogger na negosyo lamang ang kanyang ginagawa at naglalayong tulungan ang mga taong nangangailangan ng cash, marami ang nakaramdam na tila may elementong “exploitation.” Para sa mga kritiko, ang pag-video sa isang taong nasa gitna ng kahinaan at ang pakikipag-baratan sa isang prestihiyosong award ay tila paggamit sa sitwasyon para lamang sa “views” at content. Ang salitang “binarat” ay naging viral dahil sa pakiramdam ng publiko na ninakawan si Jiro ng huling piraso ng kanyang dangal bilang aktor.

Ang pahayag ni Coco Martin ay nagsisilbing boses ng konsensya para sa lahat. Ipinapaalala nito sa atin na ang bawat artista ay may kwento, at ang kanilang mga tagumpay ay bahagi ng ating kultura. Ang pagbagsak ni Jiro Manio ay hindi dapat maging materyal para sa entertainment o para sa murang bentahan. Ito ay dapat maging mitsa ng mas malawak na pagkalinga mula sa gobyerno, sa mga organisasyon sa pelikula, at sa mismong mga kasamahan sa industriya.

Habang mainit pa ang usaping ito, nananatiling aral ang sinapit ng trophy ni Jiro. Ito ay babala na sa mundong ito, kailangang maging maingat sa mga desisyon at pahalagahan ang bawat tagumpay na nakakamit. Ngunit higit sa lahat, ito ay paalala na sa kabila ng anumang pagkakamali o pagsubok sa buhay, laging may puwang para sa muling pagsisimula. Ang talento ni Jiro Manio ay hindi mawawala dahil lamang naibenta ang kanyang trophy; ang kanyang galing ay nakaukit na sa kasaysayan.

Sa huli, ang hamon ni Coco Martin ay para sa ating lahat: Huwag nating hayaang tuluyang maglaho ang ningning ng mga taong nagbigay sa atin ng inspirasyon. Ang kwento ni Jiro Manio ay kwento ng isang taong pilit bumabangon, at nawa’y ang kontrobersiyang ito ang maging daan upang siya ay tunay na matulungan—hindi sa paraang binabarat ang kanyang pagkatao, kundi sa paraang ibinabalik sa kanya ang respeto at pagkilala na nararapat para sa isang “Magnifico.”