Sa Pagitan ng Katotohanan at Misteryo: Ang Paghaharap ni Mayor Alice Guo sa Paring Pagdinig ng Senado

Sa isang pagdinig na umaapaw sa tensyon at mga hindi inaasahang rebelasyon, muling sumalang sa matinding pagtatanong si Mayor Alice Guo ng Bamban, Tarlac, sa harap ng Senado. Ang isyung nagsimula sa isang simpleng raid sa Philippine Offshore Gaming Operation (POGO) hub sa kanyang bayan ay unti-unting lumaki, nagbabalatkayo, at umabot sa puntong kinuwestiyon na ang mismong pagkatao at katapatan ng alkalde, maging ang implikasyon nito sa pambansang seguridad. Sa bawat sagot ni Mayor Guo, o kawalan nito, lalong bumibigat ang ebidensyang nagtuturo sa isang masalimuot na kuwento ng salapi, kapangyarihan, at misteryo.

Ang serye ng pagdinig, na pinamumunuan ng Senate Committee on Women, Children, Family Relations and Gender Equality sa pangunguna ni Senador Risa Hontiveros, ay naglantad ng mga detalye na tila hinango sa isang thriller na pelikula. Ang pangunahing layunin—ang pag-imbestiga sa POGO phenomenon at ang kaugnay nitong human trafficking, scamming, at iba pang krimen—ay umikot sa isa na ngayong hot topic: Sino ba talaga si Alice Guo?

Ang Pagsabog: Lihim na Live-in Partner at ang POGO Operator

Isa sa pinakamalaking pasabog na nagdagdag ng igting sa pagdinig ay ang direktang pagkuwestiyon ni Senador Jinggoy Estrada kay Mayor Guo. Walang pag-aalinlangan, iniharap ni Senador Estrada ang reliable information na mayroon umanong live-in partner ang alkalde, na isang kapwa Mayor mula sa Pangasinan, at ito raw ang nagmamaniobra ng kanyang operasyon ng POGO sa Bamban.

“Wala ka asawa? Wala po. Boyfriend? Wala po. Sigurado? Sigurado po. Wala kang living partner? Wala po.” matatandaang mariing sinabi ni Guo [00:00]. Ngunit nagpatuloy si Estrada: “Yung living partner mo, eh nagma-manage ng POGO operations mo sa Bamban!”

Sa kabila ng tila matatag na pagtanggi ni Mayor Guo, na handa pa raw niyang harapin ang sinumang magsabi nito [01:06], ang akusasyon ay nagdulot ng malalim na pagduda sa kanyang kredibilidad. Hindi na lamang ito usapin ng POGO; usapin na ito ng tila pagtatago ng isang mataas na public official ng personal na relasyon na may direktang implikasyon sa kanyang trabaho at sa kontrobersyal na operasyon ng sugal. Ang paghaharap na ito ay nagpatunay na ang imbestigasyon ay hindi na lamang nakatuon sa POGO, kundi pati na rin sa tila unexplained na impluwensiya at koneksyon na mayroon ang alkalde.

Isang Simpleng Hog Raiser na Nagmamay-ari ng Helicopter?

Habang pilit iginigiit ni Mayor Guo ang kuwento ng kanyang pagiging isang simpleng tao, na nagmula sa pagbababoy (pigery) at nakipagsapalaran lamang sa negosyo, ang mga ebidensyang inilatag ni Senador Hontiveros ay salungat na salungat dito.

Una, ang koneksyon niya sa Zun Yuan, ang POGO hub na ni-raid. Bagama’t itinatanggi niya ang anumang operasyon ng POGO, ipinakita ng mga dokumento na bago pa man siya naging alkalde, si Mayor Guo mismo ang nag-aplay para sa mga dokumento ng Zun Yuan [06:54]. Higit pa rito, may mga patunay na hanggang ngayon, siya pa rin ang nagbabayad ng utility bills at maging ng sahod ng ilang empleyado sa maintenance department doon [07:04]. Paanong ang isang inosenteng local chief executive ay patuloy na may direktang ugnayan sa isang kompanyang na-raid dahil sa mga seryosong krimen?

Ang pagtatangkang ipaliwanag ang kanyang yaman ay mas lalo pang nagbigay-daan sa pag-aalinlangan. Ayon kay Guo, nag-supply lamang daw siya ng baboy sa kanyang mga kasosyo sa Clark, na kalaunan ay inimbita niya para mamuhunan sa Bamban, kung saan ipinasok niya ang kanyang mga nabiling lupa bilang equity [08:15]. Ngunit ang nakakapagtaka, ni hindi niya masabi kung magkano ang kinita niya sa pagbenta o pagrenta ng lupang iyon [08:41]. Ang kanyang mga kasosyo, kalaunan ay nabulgar na sangkot sa pinakamalaking money laundering scam sa Singapore, at ang isa pa ay pugante. Nakakabahala na ipinagtanggol ni Guo ang kawalan niya ng background check sa kanyang mga negosyo, lalo na’t sangkot sa kanyang bayan [08:57].

Ang pinakamasahol na ebidensya ng kanyang hindi maipaliwanag na yaman ay ang kanyang lifestyle. Sa gitna ng kanyang pagkukunwari na “simpleng tao,” inilantad ang katotohanang siya ay nagmamay-ari ng isang dosena o hindi bababa sa anim na sasakyan [12:09], isang mamahaling McLaren (na aniya’y pahiram lang) [12:16], at isang helicopter na opisyal pa ring nakapangalan sa kanya [12:25]. Ang kanyang kinikita bilang Mayor (wala pang P200,000 kada buwan) at ang kita mula sa kanyang sinasabing 2,000 ulo ng baboy ay imposibleng makapagtustos sa ganitong uri ng maluho at ostentatious na pamumuhay [13:32].

Ang Bugtong ng SALN at ang Tumutukoy na Yaman

Ang pinakamatingkad na senyales ng pagtatago ng katotohanan ay ang kanyang Statements of Assets, Liabilities, and Net Worth (SALN). Ayon kay Senador Hontiveros, mayroong dalawang bersyon ng SALN si Mayor Guo para sa taong 2022. Ang isa, may petsang Hulyo 1, 2022, ay nagpapakita ng sampung real estate properties at iba’t ibang business interests. Samantala, ang pangalawa, may petsang Hunyo 30, 2022 (isang araw lamang ang agwat, ngunit mas maaga pa), ay tatlo na lamang ang nakalistang ari-arian at nawala na ang iba pang negosyo [10:09].

Ang napakalaking pagkakaiba, o disparity, sa loob lamang ng maikling panahon, ay nagtatanong sa katotohanan ng kanyang deklarasyon [10:27]. Ang paglakit ng kanyang net worth mula 2022 hanggang 2023 ay isa pang misteryo na hindi niya maipaliwanag [11:40]. Saan nagmula ang biglaang paglobo ng kanyang yaman, kung siya ay Mayor na noon at aniya’y tumigil na sa kanyang mga negosyo, at mariin niyang itinatanggi na siya ay investor o protector ng POGO?

Ang SALN, na dapat sana’y magsilbing batayan ng kanyang transparency at katapatan, ay siya pa ngayong nagsisilbing sentro ng kanyang non-cooperation sa imbestigasyon. Ang hindi niya pagpapaliwanag sa pinagmulan ng kanyang yaman, kasabay ng kanyang mamahaling koleksiyon ng sasakyan at ang helikopter, ay nagpipilit sa sambayanan na maniwala na POGO ang talagang ugat ng kanyang kayamanan [14:40].

Ang Kaso ng Questionable Citizenship at Pambansang Seguridad

Ang pinakamaselang isyu ay ang pagkuwestiyon sa kanyang pagkamamamayan. Bilang isang natural born citizen of the Philippines dapat na tumakbo ang sinumang opisyal [17:54]. Ang kaso ni Mayor Guo ay binabalutan ng mas maraming tanong kaysa sagot:

Late Registration: Ang kanyang birth certificate ay late registration, kung saan nalaman niya raw lamang na siya ay Pilipino noong siya ay 19-anyos [15:27]. Bagama’t may mga Pilipinong late register, ang konteksto sa kaso ni Guo ay nagpapalabas ng matinding pagduda.

Misteryo ng Magulang: May mga contradictory na dokumento hinggil sa pagkamamamayan ng kanyang ama (Chinese vs. Filipino Chinese) [16:08]. Ang mas nakakagulat ay ang pagkatao ng kanyang ina. Sa kanyang birth certificate, si “Amelia Leal” ay nakalista bilang kanyang ina, at kasal daw sa kanyang ama [16:45]. Subalit sa ibang panayam, sinasabi niyang ang kanyang inang si Amelia Leal ay isang kasambahay (house helper) [16:55]. Ano ba talaga ang totoo? Kasal o kasambahay? Filipino o Chinese?

Kapatid o Solong Anak? Apat na taon matapos siya maging alkalde, lumabas ang mga dokumento na mayroon pala siyang hindi bababa sa dalawang kapatid (Sheila at Cmn Liag, at isang Wesley Leo), taliwas sa kanyang unang pahayag na siya ay solong anak [17:05].

Ang buhol-buhol na misteryong ito sa kanyang pagkakakilanlan ay nagtulak sa mga intelligence agencies na silipin ang mas malalim na anggulo: ang espiyonahe (espionage) [20:23]. Ang pagduda na baka ginamit ang POGO hub para sa surveillance at hacking activities laban sa gobyerno ng Pilipinas, lalo na’t may mga isyu sa questionable citizenship at koneksyon sa dayuhang pugante, ay nagtaas ng alarma sa antas ng Pambansang Seguridad [27:05].

Ang Tungkulin ng Senado at Ang Susunod na Kabanata

Para kay Senador Hontiveros, ang burden of proof ay hindi trabaho ng Senado (na hindi korte), ngunit ang burden of evidence ay seryoso nilang tinutupad [30:35]. Ang POGO hub ng Zun Yuan ay nananatiling padlocked at nasa ilalim ng hurisdiksiyon ng PAOCC [23:26]. May mga ahensya tulad ng DILG at Office of the Ombudsman na maaaring mag-initiate ng preventive suspension laban kay Guo [30:08].

Ang pagdinig ay hindi lamang tungkol kay Mayor Guo; ito ay in aid of legislation [22:40]. Ang layunin ay matukoy kung may mga batas na nilabag, o kung may mga regulasyong tila maluwag o binabali, na nagbigay-daan sa paglaganap ng POGO, human trafficking, at mga banta sa seguridad [30:57].

Ang kaso ni Alice Guo ay isang malaking pagsubok sa sistema ng gobyerno. Nagpapatunay ito na ang transparency ay hindi lamang opsyon, kundi isang pangangailangan, lalo na sa mga public official [19:15]. Hangga’t hindi niya maibigay ang diretso at simpleng sagot sa mga tanong tungkol sa kanyang pagkatao, sa kanyang kayamanan, at sa kanyang mga koneksyon, mananatili siyang isang bugtong—isang opaque na government official [19:25]—na ang bawat pagtanggi ay lalo lamang nagpapatibay sa paniniwalang may mas malaking lihim na kailangang malantad para sa kapakanan ng sambayanan. Ang bawat Pilipino ay naghihintay sa katotohanan, kung sino talaga ang taong pumalit sa buhay ng isang simple pig raiser upang maging Mayor na may helicopter.

Full video: