MGA BANGKAY SA BATANGAS, VOUCHER NG MILYON: Nabunyag na ‘Alpha Group’ ng mga Pulis sa Grand Conspiracy ng Missing Sabungeros

Ang matagal nang nakabinbing misteryo ng mga nawawalang sabungero, na naging malaking mantsa sa kasaysayan ng Philippine National Police (PNP) at sa hustisya ng bansa sa loob ng mahigit tatlong taon, ay tila nalalapit na sa isang makasaysayang paglilinaw. Sa mga nagdaang araw, isang serye ng mga nakakagulat at nakakagimbal na rebelasyon ang nagbigay-liwanag sa kasong ito—mula sa paghukay ng mga kalansay sa Batangas hanggang sa pormal na paghahain ng matitinding ebidensya na nagtuturo sa mga pulis na sangkot sa umano’y “grand conspiracy.”

Ang kaso, na dati nang puno ng espekulasyon at haka-haka, ay ngayo’y binibigyan ng konkretong direksiyon ng Department of Justice (DOJ) at ng National Police Commission (Napolcom). Ang mga pangyayaring ito ay hindi lamang naglalagay ng presyur sa mga inakusahan, kundi nagbibigay ng matinding pag-asa sa mga pamilyang matagal nang naghihintay ng kasagutan: Ano ang tunay na nangyari sa kanilang mga mahal sa buhay?

Ang Pagtuklas at ang Pag-asa: Tatlong Kalansay sa Laurel, Batangas

Nagsimula ang bagong kabanata ng kasong ito sa utos mismo ng Department of Justice. Sapilitang pinahukay ng mga otoridad ang tatlong kalansay ng tao sa isang sementeryo sa Laurel, Batangas [02:52]. Ang dahilan? Ang matinding paniniwala na ang mga labi ay may direktang koneksyon sa pagkawala ng mga sabungero noong 2020 at 2021.

Ang paghukay sa mga labing ito ay nag-aalok ng unang kongkretong ebidensya na maaaring wakasan ang matagal nang pagkalito. Kung mapatunayan sa pamamagitan ng DNA analysis na ang mga kalansay ay kabilang sa mga biktima, ang kaso ay tiyak na magkakaroon ng linaw, na magdudulot ng katarungan para sa mga pamilya. Gaya ng binanggit, ang pagtatayo ng isang DNA bank ay kritikal upang matukoy ang mga taong nawawala, kabilang ang mga posibleng biktima na noong 2020 ay inilibing ng pulisya dahil walang nag-claim [01:30].

Ang paghukay ay sumasalamin sa desperasyon at dedikasyon ng mga ahensya ng gobyerno na bigyan ng resolusyon ang kaso. Ang mga buto at labi ay nagsisilbing tahimik ngunit matibay na ebidensya, na nagkukwento ng karahasang hindi nakita ng mata, at nagpapatibay sa teorya ng isang organisadong krimen. Ang Laurel, Batangas, kasama ang Taal Lake na malapit dito, ay tila naging sentro ng misteryosong operasyong ito, na nagbibigay-katwiran sa mga naunang pahayag na ang mga biktima ay tinapon sa lawa.

Ang Lihim na Tinig: Ang Formal Complaint ni ‘Totoy’

Ang mas nakakagimbal na pag-usad ay nagmula sa testimonya ng nagpakilalang whistleblower, si Julie Patidongan, na kilala sa alyas na “Totoy.” Pormal na humarap si Totoy sa National Police Commission (Napolcom) upang maghain ng reklamo, na nagtatampok ng isang nakakabiglang bilang: 18 pulis ang diumano’y sangkot sa pagdukot at pagpatay sa mga sabungero [06:27].

Mula sa 18 pulis na pinangalanan, 13 ang kasalukuyang nasa aktibong serbisyo, habang lima naman ang na-dismiss na [06:36]. Ang kanyang salaysay ay nagpapatunay na ang mga pulis na ito ay hindi lang basta nakialam kundi naging mga pangunahing aktor sa krimen—ang mga sumundo, pumatay, at nagtapon ng mga biktima [08:38]. Ayon kay Totoy, ang lahat ng ito ay bahagi ng isang “grand conspiracy” o malaking sabwatan [02:51]. Ang mga taong kasama sa Alpha Group na sangkot sa drug war ay sila ring ginamit sa kaso ng sabungero [01:05].

Ang paglantad ni Totoy ay hindi lamang nagbigay ng pangalan sa mga akusado, kundi nagbigay rin ng direksiyon sa kaso na matagal nang iniikutan ng kawalan. Ang kanyang testimonya ay kinikilala bilang testimonial evidence, na, kahit pa hindi ito object evidence, ay may malaking bigat sa usapin ng hustisya [11:53].

Ang Voucher ng Milyon: Ebidensya ng “Blood Money”

Ang pinaka-nakakagulat at pinaka-mapangahas na ebidensyang iniharap ni Totoy ay ang mga voucher na diumano’y nagsilbing resibo ng “bayad” sa mga pulis para sa kanilang karumal-dumal na trabaho [09:14].

Ayon sa pahayag ni Napolcom Vice Chairperson at Executive Officer, Atty. Rafael Vicente Calinisan, ang mga voucher na ito ay milyon-milyon ang halaga [09:21]. Ito ay isang makapigil-hiningang rebelasyon na nagpapakita ng kalakasan ng korapsyon sa loob ng hanay ng kapulisan. Ang mga voucher ay iba-iba—may handwritten at may typewritten—at nagtataglay ng pangalan, detalye, halaga, at lalong-lalo na, ang pirma ng tumanggap [09:49]. Ang pinakamataas na halagang nakita sa isa sa mga voucher ay umaabot sa P2 MILYON [10:51].

Bagama’t walang nakasulat sa voucher na “bayad para sa pagpatay,” ang konteksto at ang pagiging attachment nito sa salaysay ni Totoy ang nagpapahiwatig ng kanilang makasalanang layunin. Ang mga dokumentong ito ay nagpapakita ng isang organisadong operasyon, kung saan ang mga bayarin ay pormal at may paper trail, na tila ginagawang negosyo ang pagdukot at pagpatay. Ang tanong ngayon ay: Sino ang mastermind na pumirma at nag-apruba sa pagbayad ng ganitong kalalaking halaga? Ang voucher ay hindi lamang nagpapatunay ng bayaran, kundi nagpapahiwatig ng isang mas mataas na indibidwal na nag-oorganisa at nagpopondo sa operasyong ito.

Ang Pagtanggi ng Heneral at ang Takot ng Bagong Testigo

Hindi rin nakaligtas sa akusasyon ang isang mataas na opisyal ng pulisya. Mariing itinanggi ni Retired Police Lieutenant General John Nel Estomo ang akusasyon ni Totoy na kabilang siya sa mga pulis na sangkot sa pagpatay at pagtapon sa mga biktima sa Taal Lake [03:10]. Bagama’t nilinaw ng Napolcom na ang pangalan ni Estomo ay wala sa pormal na complaint ni Totoy, ang pagkakabanggit sa kanya ay naglalagay ng malaking atensyon sa mataas na antas ng indibidwal na posibleng sangkot.

Kasabay ng rebelasyon ni Totoy, lumabas din si Arvin Manggat, isang sabong master agent at konsehal sa Calamba, Laguna, na posibleng maging ikalawang testigo [03:36]. Ang kanyang kuwento ay nagdudulot ng karagdagang takot at seryosong babala. Ayon kay Manggat, inamin sa kanya ng isang nakatakas sa grupo na sangkot sa pagkawala ng mga sabungero na siya mismo ay tinangkang i-ambush [04:48].

Ang taong nagpa-ambush daw sa kanya ay si “Boss AA,” na siyang pinaniniwalaan ding may kinalaman sa pangkalahatang operasyon [04:22]. Ang karanasan ni Manggat ay nagpapakita na ang sindikatong responsable sa kaso ay patuloy na naghahasik ng takot at karahasan. Ang kanyang paglapit ay nagbigay-daan sa pag-uugnay ng mga indibidwal at lokasyon, na nagpapatunay na ang conspiracy ay hindi lamang tungkol sa sabong kundi isang malawak na network ng karahasan.

Ang Tugon ng Napolcom: Pag-aasikaso at Pag-asa sa Hustisya

Sa gitna ng mga naglalabasang ebidensya at testimonya, ang Napolcom ang naging sentro ng aksyon. Tiniyak ni Commissioner Calinisan na aaksyunan nila ang kaso nang mabilis at metikuloso [12:42]. Ang kaso ay dadaan sa due process, kung saan ang 18 pulis na pinangalanan ay bibigyan ng limang araw upang magsumite ng kanilang counter-affidavit [16:12].

Ang kritikal na punto sa kasong administratibo sa Napolcom ay ang quantum of evidence na kailangan: substantial evidence [12:42]. Ito ay mas mababa kaysa sa “proof beyond reasonable doubt” na hinihingi sa kasong kriminal, na nangangahulugan na mas malaki ang posibilidad na maparusahan ang mga pulis, kabilang ang pagkatanggal sa serbisyo (dismissal), batay sa bigat ng testimonya at mga voucher na isinumite.

Ang isa pang nagbibigay-sigla sa sitwasyon ay ang rebelasyon ni Calinisan na may dalawang pulis na kasalukuyang nasa serbisyo ang nagpaparamdam ng kagustuhang magsalita at makipagtulungan upang patunayan ang kuwento ni Totoy [18:17]. Ang mga insider na ito ay kritikal upang maging corroborating evidence na magpapatibay sa salaysay ni Totoy, na siyang magbibigay ng mas matibay na batayan sa pagpapatupad ng parusa.

Ang Napolcom, sa pamamagitan ni Calinisan, ay nagbigay ng commitment na tatapusin nila ang kaso sa loob ng 60 araw, isang malaking pag-usad kumpara sa nakaraang mga proseso na matagal nabinbin [22:22]. Ang mabilis na aksyon na ito ay nagpapakita ng kagustuhang linisin ang kanilang hanay at ibalik ang tiwala ng publiko sa kapulisan.

Ang kaso ng missing sabungeros ay hindi lamang tungkol sa nawawalang tao; ito ay isang salamin ng malalim na korapsyon at pag-abuso sa kapangyarihan. Ang mga bangkay sa Batangas at ang mga voucher ng milyon ay tahasang nagpapahiwatig na ang mga taong dapat sanang naglilingkod at nagpoprotekta ay siya pa palang gumagawa ng karahasan. Sa pagharap sa mga pulis na ito sa hustisya, ang kaso ay hindi lamang magbibigay ng kapayapaan sa mga pamilya, kundi magsisilbi ring matinding aral para sa mga nagbabalak pang gamitin ang kanilang uniporme para sa kriminal na sabwatan. Ang publiko ay nakaabang, umaasang ang “grand conspiracy” na ito ay tuluyan nang mabibigyan ng liwanag at katarungan.

Full video: