Sa Gitna ng Krisis, Liwanag ng Katotohanan: Pagbagsak ng SBSI Cult at Ang Sigaw ng Hustisya ng mga Biktima

Matapos ang maraming taon ng panlilinlang, pagpapahirap, at pagwasak sa pamilya, isang napakalaking balita ang kumalat sa buong Surigao at sa pambansang kamalayan: ang pag-aresto kay Jeren Kilario, mas kilala bilang si “Senor Agila,” ang lider ng kontrobersyal at di-umano’y kulto na Socorro Bayanihan Services Incorporated (SBSI). Kasama ang kaniyang 12 pang kasamahan, tuluyan silang inaresto ng National Bureau of Investigation (NBI) upang harapin ang hindi bababa sa 21 bilang ng kasong non-bailable. Ang kaganapang ito ay hindi lamang simpleng pagpapatupad ng batas; ito ay isang napakalaking tagumpay para sa mga simpleng mamamayang minsan nang naging biktima ng pananamantala at ng mapaniil na kapangyarihan ng isang organisasyong nagkubli sa pangalan ng pananampalataya at serbisyo.

Ang balita ng pagkakakulong ni Senor Agila ay nagdulot ng malawakang pagdiriwang, lalo na sa mga dating miyembro at sa kanilang mga pamilya. Hindi maitatago ang emosyon ng kaligayahan at kaginhawaan. Ayon kay Alias Karen, isang dating miyembro ng SBSI sa Kapihan, walang balak siyang bumalik sa kabundukan. Nagbahagi siya ng matinding damdamin: “Ang hirap doon, niloloko lang po kami. Hindi totoo yung pinaniniwalaan namin na Panginoon, parang scam lang lahat” [02:45]. Ang kaniyang pahayag ay nagpapakita ng pangkalahatang pagka-diskubre ng katotohanan ng marami. Sa kabila ng sakit at pagtatakwil ng kaniyang pamilya dahil sa paglabas niya at pagsasalita [03:18], itinuring niya na worth it ang laban dahil sa simula ng hustisya. Ang kaniyang luha ay hindi na luha ng pagdadalamhati, kundi luha ng pasasalamat sa Diyos at sa mga taong nagtulungan upang maibigay ang katarungan.

Ang Milyones na Nahuthot: Pambubunyag sa Sikreto ng Kasakiman

Isa sa pinakamalaking rebelasyon na pumutok kasabay ng pag-aresto ay ang matinding panggagantso at pangingikil sa pinansyal. Ibinunyag ng isa pang dating miyembro, si Ma’am Dian Dantz, na “milyones ang nahuthot” [04:29] ng mga kinasuhan. Hindi lang nag-ambag ang mga miyembro para sa luho ng mga lider; inangkin pa diumano ng grupo ang pondo ng gobyerno.

Ang sistema ng pangingikil ay nakita sa matinding kontrol sa pamumuhay ng mga miyembro. Ayon sa mga ulat, ang bawat miyembro ay obligadong ibigay ang kalahati, o 50%, ng kanilang kinikita sa kanilang paghahanapbuhay [33:14]. Ang pera na pinaghirapan ng ordinaryong tao ay napunta lamang sa mga lider na nagpapakilala bilang kanilang “Diyos” at “administrador.” Sa tuwing kaarawan ni Senor Agila—na nakakagulat na dalawang beses sa isang taon: Nobyembre 10 at Disyembre 25 [55:25]—lahat ng miyembro ay kailangang mag-contribute para sa engrandeng handaan, na ang mga lider at kanilang pamilya lamang ang halos kumakain habang ang mga miyembro ay nakatingin lang [56:07]. Ang ganitong pagtrato ay nagpakita ng malinaw na hierarchy at pang-aabuso, kung saan ang pananampalataya ay ginamit bilang kasangkapan sa pang-ekonomiyang pananamantala.

Ang isyu ay lumampas pa sa pera. Inulat din ang mga nakakakilabot na pang-aabuso sa karapatang pantao. May mga ulat na sapilitan silang pinaiinom o pinapakain ng dumi o tae [45:12], isang senyales ng matinding pagmamalupit at paglapastangan. Ang mga miyembro ay parang mga preso, kailangan ng gate pass para makalabas ng compound, at hindi sila makatulog kasama ang mga kamag-anak na hindi miyembro [03:57], [35:05].

Mga Bayani ng Hustisya: Jackie at Randolph

Sa likod ng tagumpay na ito, may dalawang pangalan ang umangat bilang mga bayani: sina Jackie at Randolph Balbarino [11:29], [26:34]. Sila ang unang complainants na hindi pumayag na maging biktima lamang. Si Jackie, na sinasabing ika-29 na pamilya na sapilitang pinaghiwalay ni Jeren Kilario sa kaniyang asawa [11:59], ang nagpakita ng matinding tapang at determinasyon. Kasama si Randolph, hindi sila sumuko sa kabila ng pagmamaliit at pang-aapi ng grupo, na nasanay na manalo dahil sa nakaraang 28 mag-asawa na pinaghiwalay at binigyan ng bagong partner [13:24]. Sila ang humingi ng tulong kay Governor Barbers, na nagbigay ng simula sa legal na battle na ito [12:59].

Ayon sa salaysay, halos gabi-gabi ay umiiyak si Jackie, walang tulog, walang kain, habang ipinagdarasal ang hustisya [31:57]. Ang kaniyang matinding pag-asa at pagmamakaawa sa Diyos sa loob ng pitong buwan ay nagbunga. Sila ang nagbukas ng kaso na nagbigay ng boses sa iba pang biktima na dati’y hanggang iyak lamang. Ang kanilang laban ay hindi lamang para sa kanilang pamilya, kundi para sa buong bayanihan na nagdusa.

Ang Komplikadong Pagsasalarawan: Ang Pagpapanggap ni Agila

Ang kaso ni Senor Agila ay nagbubunyag ng isang masalimuot na plano ng panlilinlang na tumagal ng maraming taon. Ang orihinal na people’s organization ay ang Bayanihan Services na pinamumunuan ni Mama Nena [37:08]. Ang panlilinlang ay nagsimula nang magpanggap si Jeren Kilario na reinkarnasyon ng Santo Niño at, higit pa rito, reinkarnasyon ng yumaong asawa ni Mama Nena na si Don Albino Taruc [37:39].

Para maging epektibo ang kaniyang panloloko, gumugol si Senor Agila ng dalawang taon, mula 2017 hanggang 2019, para pag-aralan ang pagkatao, pananalita, at pananamit ni Don Albino Taruc. Ginaya niya ang bawat kilos upang paniwalain si Mama Nena na ang espiritu ng kaniyang asawa ay nasa katawan ni Kilario. Ang matagumpay na panlilinlang na ito ang naging susi niya para ma-invade at tuluyang makontrol ang Bayanihan Services, na nagresulta sa pag-akyat sa Kapihan at ang pagtatatag ng kaniyang sariling cult [39:08], [40:13]. Ang pagpapanggap ay nagpatunay na ang kanilang lider ay hindi isang banal na nilalang kundi isang master manipulator at sindikato [40:40].

Legal na Tagumpay at Ang Pag-asa sa Kapihan

Ang pag-aresto sa 13 lider ay isinagawa sa isang dramatikong tagpo, ilang sandali matapos silang umalis sa pagdinig ng Senado. Ayon sa ulat, ang NBI ay nag-serbisyo ng digital warrant [20:11], na ikinagulat at ikinagalit ng kanilang bagong gurang na abogado. Ang pagkadismaya ng abogado ay nagpahiwatig na hindi nila inakala na ganito kabilis at katindi ang legal na aksyon, lalo pa’t ang kaso ay non-bailable [16:18], [19:28]. Ang pag-aresto ay nagbigay ng mensahe: ang mga criminal na nagtatago sa likod ng pananampalataya ay hindi makakatakas.

Karapat-dapat ding purihin ang mga lokal na opisyal, lalo na ang Mayor, na apo ng isa sa mga lider (Mamerto Galanida), ngunit pinili niyang ipatupad ang kaniyang tungkulin at hindi nagpadala sa ugnayang pampamilya [36:26]. Ang kaniyang paninindigan ay nagpakita na may mga pinuno pa ring tapat sa bayan at hindi sa sariling interes.

Dahil sa mga kaganapang ito, nagkaroon na ng malaking pagbabago sa Kapihan. Ang mga bata ay nakakapag-aral na [03:48]. Ang mga dating mahigpit na pagbabawal sa pagpasok ng mga hindi miyembro ay nabawi na. Higit sa lahat, ang mga miyembro ay malaya na, hindi na kailangan ng formation tuwing umaga [35:26], at nakakalabas na para maghanapbuhay para sa kanilang sariling pamilya, hindi na para sa kulto [33:47]. Ang pag-aresto ay hindi lamang nagdala ng mga tao sa kulungan; ito ay nagdala ng kalayaan sa mga nakakulong sa kanilang isip at katawan.

Sa kasalukuyan, patuloy ang laban. May 19 na kaso pa ang naghihintay na haharapin ng mga lider [52:51], at ang mga biktima, lalo na sina Jackie at Randolph, ay patuloy na nagbigay inspirasyon. Ang kwentong ito ay isang matinding paalala na ang katotohanan ay laging mananaig, at ang simpleng pagdarasal at lakas-loob ng mga ordinaryong tao ay kayang magpabagsak sa pinakamataas na pader ng panlilinlang at kapangyarihan. Ito ay isang maagang Pasko at tagumpay para sa buong sambayanan, na nagpapatunay na may hustisya sa Pilipinas, at ito ay nagsisimula sa puso ng mga naglakas-loob magsalita

Full video: