BOMBA! IBINUNYAG: VICE PRESIDENT SARA DUTERTE, HINAMON NG KAMARA SA PLUNDER AT BRIBERY CHARGES—BIYAHE SA AUSTRALIA, BINANATAN!

Sa isang kaganapang tila sumasalamin sa lumalalim na alitan sa politika, matapang na hinarap ni House Spokesperson Atty. Princess Abante ang publiko upang ilahad ang mga seryosong akusasyon at panawagan para sa akuntabilidad laban kay Bise Presidente Sara Duterte. Sa isang press briefing na puno ng tensiyon, hindi lang mga kasong kriminal ang kumpirmadong inirekomenda ng Kamara de Representantes sa Office of the Ombudsman, kundi mahigpit ding binanatan ang Bise Presidente sa kanyang kontrobersyal na pagbiyahe sa Australia, na nagpapakita ng isang malinaw na pagtatagisang-bakal sa pagitan ng mga kapulungan ng Kongreso at ng ehekutibo.

Ang Pag-aksyon ng Ombudsman: Kaso ng Plunder at Technical Malversation, Kumpirmado

Ang pinakamalaking rebelasyon sa press briefing ay ang kumpirmasyon ni Abante hinggil sa pag-aksyon ng Ombudsman sa ulat na inihanda ng House Committee on Good Government and Public Accountability. Matatandaang pinagtibay ng plenary ng Kamara ang nasabing komite noong Hunyo 10, at pormal itong ipinasa sa Ombudsman noong Hunyo 16. Sa isang mabilis na pag-aksyon, iniulat na nag-utos na ang Ombudsman kay VP Sara Duterte at sa iba pang opisyal na tumugon sa mga kasong Plunder, Technical Malversation, Bribery, at Corruption.

Mahalagang linawin ni Abante na ang Kamara ay hindi mismo ang nag-file ng pormal na complaint sa Ombudsman. Sa halip, ang Ombudsman ay umaksyon batay sa rekomendasyon ng committee report ng Kamara [05:11]. Ngunit lalo pang lumalim ang misteryo nang makita sa heading ng utos ng Ombudsman na nakalista ang komite ng Kamara bilang “complainant,” isang detalye na nagbigay ng pagtataka at katanungan sa House Spokesperson. Sa kabila ng pagkalito sa pormal na pagkakakilanlan ng complainant, ang esensya ay nananatili: pormal na tinitingnan ng Ombudsman ang mga kaso laban sa Bise Presidente.

Ang mga kasong inirekomenda ay hindi biro at nagpapahiwatig ng isang seryosong paglabag sa tiwala ng publiko at sa batas. Inisa-isa ni Abante ang mga ito [00:27:03 – 00:30:04]:

Technical Malversation (Article 220 ng Revised Penal Code): Laban kay VP Sara Duterte at sa iba pang opisyal dahil sa paggamit ng Confidential Funds (CF) para sa mga layuning hindi pang-konpidensyal na aktibidad.

Falsification (Article 171 ng Revised Penal Code): Dahil sa pagpapalitaw na ipinamahagi ang pondo sa mga indibidwal, kung saan ang mga resibo ay may katanungan.

Use of Falsified Documents (Article 172 ng Revised Penal Code): Kaugnay ng paggamit ng mga falsified acknowledgment receipts.

Perjury (Article 183 ng Revised Penal Code): Laban kay VP Sara Duterte at iba pa dahil sa paglagda sa notarized certification na nagsasabing ginamit ang pondo para sa “necessary and legal purposes,” na pinaniniwalaang taliwas sa katotohanan.

Bribery (Article 210 at 211 ng Revised Penal Code): Laban kay VP Sara Duterte at Attorney Faharda, dahil umano sa pag-aalok ng mga white envelopes na may pera sa mga empleyado ng Department of Education (DepEd) na hindi suweldo.

Plunder (Republic Act 7080): Laban sa Bise Presidente at iba pang opisyal dahil sa akusasyong nag-ipon ng hindi bababa sa P50 milyon na pondo ng bayan. Ang kabuuang halaga ng Confidential Funds na umano’y sinayang ay umabot sa P612.5 milyon, kung saan nakita umano ang wheel of conspiracy na nakita na rin sa kasong Estrada vs. People.

Betrayal of Public Trust and Culpable Violation of the Constitution.

Ang mga kasong ito, lalo na ang Plunder, ay nagdadala ng pinakamabigat na parusa sa batas, at ang pormal na pag-usig nito ay nagpapahiwatig ng pagdami ng legal exposure ng Bise Presidente, na hiwalay pa sa nakabinbing impeachment trial. Mariing iginiit ni Abante na dapat papanagutin ang sinumang opisyal ng gobyerno na nagkaroon ng misuse sa pondo ng bayan [30:45].

Ang Kontrobersyal na Biyahe sa Australia: Isang Priority na Nakakabigla

Dagdag pa sa mga legal na suliranin, isiniwalat ni Abante ang pagbiyahe ni VP Sara Duterte patungong Australia para dumalo sa isang “Free Duterte Now rally” sa Melbourne noong Hunyo 22. Ayon sa Office of the Vice President (OVP), ito ay isang “personal trip” [02:12]. Ngunit para kay Abante, ang timing at ang priority ay hindi katanggap-tanggap.

“Hindi ko alam if that is an official travel or a personal travel,” ani Abante [01:41]. “But lagi’t lagi bilang halal na opisyal ng bayan, ‘yung oras mo na ginugol sa loob at labas ng ating bansa, at ito man ay pang-personal o opisyal, dapat para sa taong bayan, hindi sa personal na interes,” pagdidiin niya [01:49].

Ang pangaral na ito ay naglalayong balikan ang pangunahing prinsipyo ng serbisyo publiko: ang oras at ang mandato na ipinagkaloob ng taumbayan ay dapat gamitin para sa kapakanan ng bansa, at hindi para sa pagpapalakas ng personal na agenda o pampulitikang interes [01:56]. Sa gitna ng impeachment proceedings at mga kasong kriminal na bumabagabag sa kanyang tanggapan, ang pagdalo sa isang rally sa ibang bansa ay nakikitang isang maling signal at optics sa publiko na nangangailangan ng pananagutan.

Ang Impeachment Showdown: Kamara vs. Senado

Hindi rin nakaligtas sa talakayan ang usapin ng pagkaantala ng impeachment trial ng Bise Presidente sa Senado. Ipinahayag ni Abante ang pagkadismaya sa mga pahayag na nagmumula sa Senado, lalo na sa kanilang tagapagsalita, na tila nagbibigay ng mga dahilan sa publiko kung bakit hindi pa nagsisimula ang paglilitis.

Mariing pinabulaanan ni Abante na ang Kamara ang may kagagawan ng pagkaantala [09:58]. Iginiit niya na ang obligasyon at tungkulin ng Kamara, na ipasa ang articles of impeachment, ay nagawa na [09:30]. Ang bola, aniya, ay nasa kamay na ng Senado, na may tungkuling maging impeachment court at mag-umpisa ng paglilitis [09:40].

Ang pinagmulan ng iringan ay ang usapin ng “entry of appearance” ng mga abogado ni VP Sara Duterte, na umano’y naantala dahil sa kakulangan ng label o title nang ipasa sa Kamara. Nagbabala si Abante: “Huwag sanang lituhin ang publiko. Huwag gawing dahilan ang isang clerical detail para ipasa ang sisi sa Kamara,” paglilinaw niya [08:48].

Higit pa rito, kinuwestiyon ni Abante ang pananalita ng Senate Spokesperson (Atty. Tongol) na tila nagpapahiwatig ng bias. Binanggit ang isang soundbite kung saan sinabi ni Tongol: “You know, if I were the vice president, I will file a motion to dismiss. Why is he hinting? Why is he telegraphing?” [11:43]. Para kay Abante, ang mga ganoong pahayag ay lumalabas na nagla-lawyering para sa defense kaysa magsalita para sa isang impartial na impeachment court [12:02, 24:15]. Ang panawagan ng Kamara ay simple: “We want to see an impartial, transparent impeachment court na handa tanggapin ang ebidensya… at magdesisyon ayon sa ebidensya” [12:20].

Samantala, sinagot din ni Abante ang mga pahayag ni Senator Francis Tolentino tungkol sa pagiging “lapse” o “terminate” ng impeachment complaint kasabay ng pagtatapos ng 19th Congress. Nanindigan ang Kamara na ang Senado ay isang continuing body at ang impeachment proceedings ay tuloy-tuloy hanggang sa matapos ang paglilitis at pagpapasya [00:23:08 – 00:23:39].

Pagdepensa sa San Juanico Bridge Funding

Sa isa pang bahagi ng briefing, sinagot din ni Abante ang mga katanungan kaugnay ng pahayag ni Senator Imee Marcos tungkol sa San Juanico Bridge. Tila nagpahayag ng pagkadismaya ang Senador dahil siya, bilang Senador, ang hinahanapan ng aksyon sa isyu ng pangangalaga sa tulay [13:07].

Dito, nagbigay ng detalyadong talaan si Abante, nagpapakita na ang House of Representatives ay nag-initiate na ng pondo para sa maintenance ng San Juanico Bridge mula pa noong 2018, na may umabot sa P150 milyon noong 2023, at mayroong panukalang P400 milyon sa 2026 [00:14:54 – 00:15:20].

Hamon ni Abante, bilang isang Senador, si Imee Marcos ay kasama sa pagbalangkas ng budget at dapat ay hindi lang nagtatanong o naghahanap ng sisisihin, kundi gumagawa din ng solusyon [14:21]. Ang punto ay manindigan sa pagtutulungan at paghahanap ng solusyon sa halip na maghanap ng taong sisihin [14:40].

Konklusyon

Ang press briefing ni Atty. Princess Abante ay nagpinta ng isang larawan ng political landscape na puno ng conflict at nagpapakita ng isang pamahalaan na nahaharap sa matitinding pagsubok sa isyu ng akuntabilidad. Ang mga kasong Plunder, Bribery, at Falsification, kasabay ng kontrobersyal na biyahe ni VP Sara Duterte sa Australia, ay naglalagay sa Bise Presidente sa isang hindi pa nakikitang pressure at nagpapahiwatig ng isang mahaba at matinding laban para sa katotohanan at hustisya sa bansa. Ang panawagan ng Kamara para sa isang impartial at mabilis na impeachment trial ay nagpapatunay na ang Kamara ay handa na at umaasa na gagawin din ng Senado ang kanilang tungkulin sa ilalim ng Saligang Batas. Ang mata ng bayan ay nananatiling nakatutok sa mga susunod na hakbang ng mga opisyal sa Senado at sa Ombudsman, na siyang magiging hudyat ng magiging takbo ng pulitika sa darating na mga buwan.

Full video: