Sa Bibig Mismo ng Pangalawang Pangulo: VP Sara Duterte, Kumpirmadong Nasa “Listahan” ng ICC para sa Warrant of Arrest

Cebu City, Pilipinas—Hindi na ito tsismis. Hindi na ito haka-haka. Sa isang pag-amin na humahatak ng matinding pagkabigla at nagbabanta sa pundasyon ng kasalukuyang administrasyon, kinumpirma ni Bise Presidente Sara Duterte na ang kanyang pangalan ay kabilang sa mahabang listahan ng mga opisyal ng Pilipinas na target arestuhin ng International Criminal Court (ICC). Ang deklarasyon, na ginawa sa isang panayam sa media sa Cebu City, ay hindi lamang naglalantad ng isang personal na panganib, kundi nagpapahiwatig din ng isang napipintong krisis na sisira sa pampulitikang landscape ng bansa.

Sa loob ng maraming taon, ang isyu ng imbestigasyon ng ICC sa madugong “War on Drugs” ng nakaraang administrasyong Duterte ay nananatiling isang mainit na usapin, puno ng pagtanggi at pagdududa mula sa mga opisyal. Ngunit ngayon, ang Bise Presidente mismo, na anak ng dating Pangulong Rodrigo Duterte, ang nagbasag sa katahimikan at nagbigay-diin sa bigat ng sitwasyon.

“Yes, I am on the list. There are many of us on the ICC list,” diretsong pahayag ni VP Sara [00:56], na nagpakita ng kalmado ngunit seryosong pagharap sa katotohanan. Ang simpleng, walang pag-iwas na pag-amin ay nagpapatunay na ang mga usap-usapan tungkol sa mga warrant of arrest ay hindi lamang gawa-gawa, kundi isang seryosong legal na banta na tumututok sa mga pinakamataas na posisyon ng gobyerno.

Ang Pagsubaybay at ang Kanyang Kutob

Ang nakakabiglang pag-amin ni VP Sara ay hindi nagmula sa isang opisyal na dokumento, kundi sa kanyang sariling matinding hinala na naging kumpirmasyon matapos siyang makaranas ng personal na paghihigpit. Ayon kay VP Sara [01:03], lumakas ang kanyang kutob nang unti-unting hinigpitan ang kanyang pagdalaw sa kanyang amang si dating Pangulong Rodrigo Duterte.

Ang hinala ay naging isang malamig na katotohanan nang mapansin niya ang tahimik na pagmo-monitor. “After that they started recording the conversations I had with President Duterte,” paglalahad ni VP Sara [01:13]. Ang pagre-record na ito ay isang malinaw na senyales: “So we understood that they were listening to our discussions [01:20].” Sa puntong ito, naramdaman niya na ang kanyang pagiging anak ay hindi na simpleng family matter, kundi bahagi na ng mas malaking operasyon ng pagmamanman ng mga awtoridad—isang hudyat na hindi lamang siya isang bisita, kundi isa nang subject ng imbestigasyon.

Ang pag-amin na ito ay lubos na nakakabahala dahil hindi lamang ito naglalantad ng personal na pangamba ng Bise Presidente, kundi nagpapakita rin ng isang seryosong antas ng koordinasyon at pagsubaybay na isinasagawa ng mga ahensyang may kaugnayan sa ICC. Ang pagre-record ng kanilang usapan, lalo na kung ang inaakusa ay may kaugnayan sa isang seryosong kaso tulad ng crimes against humanity, ay nagpapahiwatig na ang ICC at ang mga kaalyado nito ay naghahanap ng strategy at mga detalye tungkol sa pagdepensa sa mga kasong hinaharap [02:46].

Ang Puno’t Dulo ng Panganib: Sino ang Mauuna?

Ang International Criminal Court ay nag-iimbestiga sa mga diumano’y crimes against humanity na naganap noong “War on Drugs” sa Pilipinas. Ang kaso ay dating nakatuon kay dating Pangulong Duterte at sa mga opisyal ng pulisya na direktang nagpatupad ng kampanya. Ngunit ngayon, malinaw na lumawak ang saklaw, at kasama na rito ang kasalukuyang Bise Presidente.

Ayon kay VP Sara [01:41], hindi lamang siya ang nag-iisang opisyal na target. Ibinunyag niya ang iba pang matataas na personalidad na kabilang sa watchlist ng ICC. Kabilang sa kanyang pinangalanan ay sina:

Senator Ronald “Bato” dela Rosa: Dating Philippine National Police (PNP) Chief at pangunahing arkitekto ng kampanya, na nagpahayag na handa siyang humarap sa The Hague [03:26].

Dating Philippine National Police Chief Oscar Albayalde.

Police General Vicente Danao.

Police General Romeo Karamat.

Senator Bong Go.

Gayunpaman, binigyang-diin ni VP Sara na ang kanyang pangalan ay “malayo pa sa listahan [01:41].” Aniya [01:53], mauuna sa kanya sina Senator Bato de la Rosa, Albayalde, Danao, at Karamat. Idinagdag pa niya [05:57] na mas nauna pa raw sa listahan si Senator Bong Go, na dating aide ng kanyang ama. Ang paglilinaw na ito ay tila isang pagtatangka na kontrolin ang narrative at magbigay ng katiyakan, ngunit ang katotohanan na nandiyan ang kanyang pangalan ay nananatiling isang matinding banta sa kanyang karera at personal na kalayaan.

Ang pagkakahanay ng mga pangalan na ito—mga dating pinuno ng pulisya, mga senador, at ang Bise Presidente mismo—ay nagpapakita ng lawak ng ICC investigation, na hindi na limitado sa mga indibidwal na direktang nagpatupad, kundi umaabot na sa mga pinaniniwalaang nag-utos at nagpalusot sa madugong kampanya.

Ang Anino ng Davao Death Squad

Ang pagkakadawit ni VP Sara sa usapin ng ICC ay hindi na bago. Matatandaang ang imbestigasyon ng ICC ay hindi lamang sumasaklaw sa War on Drugs noong panahon ng pagkapangulo ni Rodrigo Duterte (2016-2022), kundi pati na rin sa mga insidente na naganap sa Davao City noong siya ay naging Mayor [06:38].

Ang Pilipinas ay naging miyembro ng ICC noong 2012. Dahil dito, ang mga diumano’y crimes against humanity na naganap mula noong 2012 pataas ay sakop na ng hurisdiksyon ng korte, kabilang ang mga pagpatay na nangyari sa Davao noong panahong si Rodrigo Duterte at kalaunan si Sara Duterte ang alkalde [07:07].

Ayon sa pagsusuri ng abogado at komentador na si Attorney Enzo [07:15], ang posibleng pagkakasangkot ni Sara Duterte ay nag-uugat sa kanyang panahon bilang mayor ng Davao. Ang pagkakabanggit sa kanyang pangalan ay nagpapahiwatig na ang mga ebidensya na inilatag ng mga testigo tulad ni Lascañas at Trillanes ay nagbigay ng sapat na basehan upang isama siya sa listahan. Ibinunyag noon ni Lascañas na alam ni Sara Duterte ang mga pagpatay na isinasagawa ng Davao Death Squad [11:53], habang si Trillanes naman ang naglantad ng mga umano’y bank accounts na may kaugnayan sa kontrobersya [12:06]. Ang mga detalye na ito ay nagpapakita na ang basehan para sa warrant of arrest ay mas malalim at historikal kaysa sa simpleng koneksyon bilang anak ng dating pangulo.

Ang kaso ay nagiging mas kumplikado dahil sa alegasyon ng pagiging taga-lista at order-relayer ni Senator Bong Go [10:56], kasabay ng pagbibigay ng “pabuya” sa mga nagsagawa ng neutralization ng target [11:13]. Kung totoo ang mga alegasyon, ang listahan ng ICC ay kumakatawan sa isang matibay na kaso na may ebidensya ng utos, pagpapatupad, at pagpapadali ng mga krimen.

Epekto sa Pulitika at ang Pagtanggal sa Kapangyarihan

Ang pag-amin ni VP Sara ay naganap sa panahong umiinit ang usap-usapan tungkol sa isang posibleng impeachment laban sa kanya. Ang mga analista ay nagbabala [07:33] na kung sakaling ma-impeach at ma-disqualify siya, matatanggal siya sa kanyang posisyon at hindi na makakatakbo sa anumang posisyon sa gobyerno.

Ngunit ang banta ng ICC warrant ay lumalampas pa sa pulitika. Ayon sa komentador [07:50], kahit na matanggal siya sa pagka-Bise Presidente, mananatili ang kapangyarihan ng ICC na mag-isyu ng arrest warrant at dakpin siya para sa paglilitis sa The Hague.

“Kahit abutin pa yan ng limang taon bago lumabas yung arestaran sa kanya at aarestuhin pa rin siya niyan [08:32],” babala ng analista.

Ito ay nagpapakita ng isang malupit na katotohanan: ang legal na labanan sa ICC ay mas malawak at mas pangmatagalan kaysa sa anumang panloob na pampulitikang labanan sa Pilipinas. Ang kanyang pagiging Bise Presidente ay pansamantala, ngunit ang mga kaso ng crimes against humanity ay mananatiling nakasabit sa kanyang ulo, naghihintay ng tamang oras para isakatuparan.

Sa kabila ng matinding banta, napansin ng mga nagmamasid na si VP Sara ay tila kalmado [12:46], na nagpapakita pa rin ng pagiging aktibo sa pulitika at paghaharap sa mga kritiko [12:54]. Ang pag-uugali na ito, sa gitna ng matinding personal at legal na panganib, ay nagbibigay-diin sa kanyang katatagan, o marahil ay isang maingat na estratehiya upang itago ang kanyang tunay na pag-aalala.

Sa huli, ang shocking admission ni Bise Presidente Sara Duterte ay nagdala ng hindi maikakailang katotohanan sa harap ng publiko: ang ICC ay nagtatrabaho, at ang mga target nito ay nasa pinakamataas na antas ng gobyerno. Ang tanong ngayon ay hindi na kung may listahan, kundi kailan darating ang warrant, at paano magbabago ang pulitika ng Pilipinas sa sandaling iyon. Ang bansa ay nakabitin sa bingit ng kasaysayan, naghihintay ng susunod na kabanata sa pambihirang at nakakagimbal na legal na drama na ito.

Full video: